Ruhsal Bozukluğu Olan Suriye Uyruklu Göçmenlerde İçselleştirilmiş Damgalanma ve Tedaviye Uyum Arasındaki İlişki

dc.contributor.author Dikec, Gul
dc.contributor.author Tekin, Emine
dc.contributor.author Barkalinezhad, Hanieh
dc.date.accessioned 2026-02-10T14:54:47Z
dc.date.available 2026-02-10T14:54:47Z
dc.date.issued 2025
dc.description.abstract Amaç: Türkiye’deki Suriye uyruklu göçmenler, depresyon ve travma sonrası stres bozukluğu gibi yüksek oranda ruhsal bozukluklarla karşı karşıya olup, bu durum içselleştirilmiş damgalanma ve tedaviye uyum engelleriyle daha da karmaşık hale gelmektedir. İçselleştirilmiş damgalanma ile tedaviye uyum arasındaki ilişkinin anlaşılması, bu nüfus için etkili ruhsal sağlık müdahalelerinin geliştirilmesi açısından kritik öneme sahiptir. Bu çalışma, Türkiye’deki psikotrop ilaç kullanan Suriye uyruklu göçmenlerin içselleştirilmiş damgalanma ve tedaviye uyum düzeylerini değerlendirmeyi ve bu iki değişken arasındaki ilişkiyi incelemeyi amaçlamıştır. Yöntem: Kesitsel ve ilişki arayıcı bir çalışma, Ocak-Mayıs 2024 tarihleri arasında İstanbul’da, ruhsal bozukluk tanısı almış ve psikotrop ilaç kullanan 110 Suriye uyruklu göçmenle gerçekleştirilmiştir. Veriler, gelişigüzel örnekleme yöntemiyle Bilgi Formu, Ruhsal Hastalıkların İçselleştirilmiş Damgalanması Ölçeği (RHİDÖ) Arapça Formu ve İlaç Uyumu Bildirim Ölçeği (İUBÖ) kullanılarak toplanmıştır. Bulgular: İçselleştirilmiş damgalanma (RHİDÖ) ile tedaviye uyum (İUBÖ) arasında anlamlı bir korelasyon bulunmamıştır (r = -0.16, p = 0.96). Ancak, cinsiyet ve çocuk sahibi olma durumu, içselleştirilmiş damgalanmanın anlamlı belirleyicileri olarak saptanmıştır (R² = 0.21, p < 0.001); kadınlar ve çocuk sahibi olan katılımcılar daha yüksek damgalanma düzeyleri bildirmiştir. Tedaviye uyum orta düzeyde olup, sosyodemografik veya ruhsal sağlıkla ilgili özelliklerle anlamlı bir ilişki bulunmamıştır. Sonuç: İçselleştirilmiş damgalanma ile tedaviye uyum arasında anlamlı bir ilişki bulunmamakla birlikte, cinsiyet ve ebeveynlik durumu damgalanmanın temel belirleyicileri olarak öne çıkmıştır. Ruh sağlığı uzmanları, tedaviye uyumu etkileyen faktörleri belirlemeye odaklanmalı ve özellikle kadın göçmenler ile çocuk sahibi olanlar için içselleştirilmiş damgalanmayı azaltmaya yönelik hedefe yönelik müdahaleler uygulamalıdır. en_US
dc.identifier.doi 10.18863/pgy.1666021
dc.identifier.issn 1309-0658
dc.identifier.issn 1309-0674
dc.identifier.uri https://doi.org/10.18863/pgy.1666021
dc.identifier.uri https://search.trdizin.gov.tr/en/yayin/detay/1369771/relationship-between-internalized-stigmatization-and-treatment-adherence-among-syrian-refugees-with-mental-disorders
dc.identifier.uri https://hdl.handle.net/20.500.14627/1431
dc.language.iso en en_US
dc.relation.ispartof Psikiyatride Güncel Yaklaşımlar en_US
dc.rights info:eu-repo/semantics/openAccess en_US
dc.title Ruhsal Bozukluğu Olan Suriye Uyruklu Göçmenlerde İçselleştirilmiş Damgalanma ve Tedaviye Uyum Arasındaki İlişki en_US
dc.type Article en_US
dspace.entity.type Publication
gdc.description.department Fenerbahçe University en_US
gdc.description.departmenttemp Fenerbahçe Üniversitesi,Fenerbahçe Üniversitesi,Fenerbahçe Üniversitesi en_US
gdc.description.endpage 208 en_US
gdc.description.issue Ek 1 en_US
gdc.description.publicationcategory Makale - Ulusal Hakemli Dergi - Kurum Öğretim Elemanı en_US
gdc.description.scopusquality N/A
gdc.description.startpage 201 en_US
gdc.description.volume 17 en_US
gdc.description.wosquality N/A
gdc.identifier.openalex W4413234030
gdc.identifier.trdizinid 1369771
gdc.index.type TR-Dizin
gdc.openalex.fwci 0.0
gdc.openalex.normalizedpercentile 0.3

Files