Onkoloji Kliniklerinde Çalışan Hemşirelerin Psikolojik Dayanıklılık Durumlarının Değerlendirilmesi

Abstract

Bu araştırma onkoloji kliniklerinde görev yapan hemşirelerin psikolojik dayanıklılık düzeyleri ve bu durumu etkileyebilecek olan sosyo-demografik değişkenler kapsamlı ve sistematik bir şekilde değerlendirilmiştir. Araştırmaya katılım göstermeleri için özel bir hastanede çalışan 117 onkoloji hemşiresinden araştırmaya katılımları için bilgilendirilmiş onam formu ile gerekli izin alınmıştır. Araştırma verilerini toplamak amacıyla araştırmacı tarafından hazırlanan 'Demografik Bilgi Formu' ve Türkçe güvenilirlik ve geçerlilik çalışması Basım ve Çetin tarafından 2011 yılında yapılan Resilince Scale for Adults (RSFA-TR), Yetişkinler için Psikolojik Dayanıklılık Ölçeğinin Türkçe versiyonu uygulanmıştır. Elde edilen verilerin istatiksel analizi Statistical Package for the Social Sciences, Sosyal Bilimler için İstatistik Paket Programı (SPSS) 25.0 aracılığıyla yapılmıştır. Katılımcıların sosyo-demografik değişkenlerinin istatistiki verilerine betimsel istatistik modeliyle ulaşılmıştır. Gruplar arası farklılık olup olmadığını belirlemek amacıyla Mann Whitney U Testi ve Kruskall Wallis testi kullanılmıştır. Araştırmada, onkoloji hemşirelerinin psikolojik dayanıklılık düzeylerinin ortalama üzeri olduğu bulunmuştur. Kadın, yaşça büyük, öğrenim düzeyi yüksek, onkoloji kliniklerinde uzun süreli çalışan hemşirelerin psikolojik dayanıklılıklarının daha yüksek olduğu saptanmıştır. Çalışma pozisyonuna göre fark istatistiksel olarak anlamlı olmasa da sorumlu hemşirelerin genel olarak daha dayanıklı olduğu görülmüştür. Medeni durumun psikolojik dayanıklılık üzerinde anlamlı etkisi bulunamamıştır. Bu araştırma onkoloji hemşirelerinin psikolojik dayanıklılıklarını arttırmak için psikolojik destek, stres yönetimi eğitimi ve uygun çalışma koşulları sağlanması; yönetim desteği ve motivasyon artırıcı uygulamalarla bireysel ihtiyaçlara yönelik stratejiler geliştirilerek mesleki gelişim ve rehberlik süreçleri desteklenmesi gerektiğini göstermektedir.This study presents a comprehensive and systematic evaluation of the psychological resilience levels of nurses working in oncology clinics, alongside the socio-demographic variables that may influence resilience. A total of 117 oncology nurses employed a private hospital were included in the study after obtaining necessary permissions and informed consent forms. Data were collected using a 'Demographic Information Form' developed by the researcher and the Turkish version of the Resilience Scale for Adults (RSFA-TR), whose reliability and validity were previously established by Basım and Çetin (2011). Statistical analyses were conducted using the Statistical Package for the Social Sciences (SPSS) version 25.0. The socio-demographic variables of the participants were analyzed using descriptive statistical methods. To assess whether there were statistically significant differences between groups, the Mann-Whitney U Test and Kruskal-Wallis Test were employed. The findings revealed that the oncology nurses' psychological resilience levels were above average. Higher levels of resilience were observed among female nurses, those of older age, with higher educational attainment, and those who had longer experience working in oncology clinics. Although differences according to job position were not statistically significant, charge nurses generally exhibited higher resilience levels. No significant effect of marital status on resilience was identified. The results of this study suggest that enhancing psychological resilience among oncology nurses requires the implementation of psychological support programs, stress management training, and the provision of appropriate working conditions. Additionally, developing strategies tailored to individual needs-through administrative support and motivational practices-can play a critical role in promoting professional development and guidance in clinical nursing practice.